Diyarbakır’ın kültürel mirası 2025’te de dikkat çekti

Ömer Türk

EN BÜYÜK PAY SİVİL MİMARLIK ÖRNEKLERİNDE
Diyarbakır’daki taşınmaz kültür varlıklarının dağılımında ilk sırayı 624 sivil mimarlık örneği alıyor. Kentin tarihi evleri ve geleneksel yapı dokusu, toplam kültür varlıklarının yaklaşık yarısını oluşturuyor.
Kentte ayrıca;
266 kültürel yapı,
155 dini yapı,
96 mezarlık,
68 idari yapı,
24 kalıntı,
12 askeri yapı,
9 endüstriyel ve ticari yapı,
3 şehitlik
kayıtlı bulunuyor.

DİYARBAKIR’DA 397 SİT ALANI BULUNUYOR
Diyarbakır’ın kültürel mirası yalnızca tek tek tarihi yapılardan oluşmuyor. Kent genelinde 397 sit alanı da kayıt altında.
Bu sit alanlarının 396’sı arkeolojik, 1’i ise kentsel sit alanı olarak kayıtlarda yer alıyor.
Buna göre Diyarbakır’daki sit alanlarının neredeyse tamamını arkeolojik sit alanları oluşturuyor.
TARİHİ KENT KİMLİĞİ RAKAMLARA YANSIYOR
Diyarbakır’ın sahip olduğu 1.257 taşınmaz kültür varlığı, kentin binlerce yıllık geçmişinin günümüze ulaşan izlerinin büyüklüğünü ortaya koyuyor.
Özellikle sivil mimarlık örneklerinin yüksek sayısı, Diyarbakır’ın tarihi konut dokusunun kültürel miras içerisindeki ağırlığını gösteriyor. Kentteki tarihi yapıların korunması, restore edilmesi ve gelecek kuşaklara aktarılması açısından bu veriler önemli bir tablo ortaya koyuyor.
2025 verileri, Diyarbakır’ın yalnızca tarihi yapılarıyla değil, geniş arkeolojik mirası ve sit alanlarıyla da Türkiye’nin önemli kültür kentlerinden biri olduğunu ortaya koyuyor.

DİYARBAKIR MÜZELERİNDE 36 BİN 396 ESER BULUNUYOR
Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı müzelerde bulunan eserlerin 2025 yılı sonu mevcutlarını gösteren veriler açıklandı. Diyarbakır, 36 bin 396 eserle Türkiye genelinde dikkat çeken iller arasında yer aldı. Kentteki müze varlıklarının en büyük bölümünü ise sikkeler oluşturdu.
Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın “İllere göre Bakanlığa bağlı müzelerdeki eserlerin yıl sonu mevcut sayıları, 2025” verileri, Diyarbakır’ın sahip olduğu tarihi ve kültürel mirasın boyutunu ortaya koydu.
Verilere göre Diyarbakır’da Bakanlığa bağlı müzelerde 2025 yılı sonu itibarıyla toplam 36 bin 396 eser bulunuyor. Bu sayı ile Diyarbakır, Türkiye genelinde iller arasında 28’inci sırada yer aldı.
ESERLERİN YARISINDAN FAZLASI SİKKE
Diyarbakır’daki müze eserleri içerisinde en büyük grubu sikkeler oluşturuyor. Kentte toplam 19 bin 707 sikke bulunuyor.
Sikkelerin toplam eserler içerisindeki payı yaklaşık yüzde 54,1 olarak hesaplanırken, bu durum Diyarbakır müzelerindeki koleksiyonların tarih boyunca bölgede kullanılan para ve ekonomik yaşamın izlerini önemli ölçüde taşıdığını gösteriyor.

13 BİN 820 ARKEOLOJİK MATERYAL
Diyarbakır müzelerindeki ikinci büyük eser grubunu ise arkeolojik materyaller oluşturuyor.
Verilere göre kentte 13 bin 820 arkeolojik materyal bulunuyor. Arkeolojik eserlerin toplam içerisindeki payı yaklaşık yüzde 38 seviyesinde.
Arkeolojik materyaller ile sikkeler birlikte değerlendirildiğinde, Diyarbakır müzelerindeki toplam eserlerin yaklaşık yüzde 92’sinin bu iki kategoriden oluştuğu görülüyor.
ETNOGRAFİK ESERLERİN SAYISI 2 BİN 367
Diyarbakır’ın geçmişteki sosyal ve kültürel yaşamına ilişkin önemli bilgiler taşıyan 2 bin 367 etnografik materyal de Bakanlığa bağlı müzelerin envanterinde yer alıyor.
Bunun yanı sıra kentte 435 mühür ve mühür baskısı, 42 tablet, 19 diğer eser, 4 el yazması ve 2 arşiv dokümanı bulunuyor.
DİYARBAKIR’IN TARİHİ MİRASI ENVANTERLERDE YAŞATILIYOR
Diyarbakır’ın müze koleksiyonları, kentin binlerce yıllık geçmişinin farklı dönemlerine ilişkin önemli izler taşıyor. Özellikle yüksek sayıdaki arkeolojik materyal ve sikke koleksiyonu, bölgenin tarih boyunca farklı medeniyetlere ve ekonomik yapılara ev sahipliği yaptığını ortaya koyuyor.
2025 yılı sonu verileri, Diyarbakır’ın yalnızca tarihi yapıları ve sit alanlarıyla değil, müzelerinde korunan 36 bin 396 eserle de Türkiye’nin önemli kültür ve tarih merkezlerinden biri olduğunu gösteriyor.
DİYARBAKIR’IN TARİHİNE 285 BİN ZİYARETÇİ!
Diyarbakır’ın müze ve ören yerleri 285 bin ziyaretçiyi ağırladı.
Kültür ve Turizm Bakanlığı verileri, Diyarbakır’ın tarihi ve kültürel mirasına olan ilgiyi ortaya koydu. Kentteki Bakanlığa bağlı müze ve ören yerlerini 2025 yılında 284 bin 955 kişi ziyaret etti.
Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü verilerine göre, 2025 yılında Türkiye genelinde Bakanlığa bağlı müze ve ören yerlerini toplam 34 milyon 834 bin 619 kişi ziyaret etti.
Tarihi ve kültürel zenginliğiyle öne çıkan Diyarbakır’da ise aynı dönemde toplam **284 bin 955 ziyaretçi kayıtlara geçti.
ZİYARETÇİLERİN ÇOĞU ÜCRETLİ GİRİŞ YAPTI
Diyarbakır’daki ziyaretçilerin 159 bin 297’si ücretli, 125 bin 658’i ise ücretsiz giriş yaptı.
Buna göre kentteki toplam ziyaretçilerin yaklaşık yüzde 55,9’unu ücretli, yüzde 44,1’ini ücretsiz ziyaretçiler oluşturdu.
53 BİN MÜZE KART SATILDI
Verilerde Diyarbakır için dikkat çeken bir diğer rakam ise satılan Müze Kart sayısı oldu.
2025 yılında kentte 53 bin 342 Müze Kartsatışı gerçekleştirildi. Bu rakam, Diyarbakır’ın tarihi ve kültürel mekânlarına yönelik ilginin yalnızca günübirlik ziyaretlerle sınırlı kalmadığını ortaya koydu.

TÜRKİYE SIRALAMASINDA 19’UNCU SIRADA
Diyarbakır, Bakanlığa bağlı müze ve ören yerlerindeki toplam ziyaretçi sayısı bakımından tabloda yer alan iller arasında 19’uncu sırada yer aldı.
Türkiye genelindeki toplam ziyaretçi sayısı içerisinde Diyarbakır’ın payı ise yaklaşık yüzde 0,82 olarak gerçekleşti.
Kentteki başta Diyarbakır Arkeoloji Müzesi, İçkale Müze Kompleksi ve Zerzevan Kalesi olmak üzere tarihi ve kültürel alanların ziyaretçi potansiyeli, Diyarbakır’ın turizm açısından sahip olduğu önemli kapasiteyi bir kez daha ortaya koydu.
DİYARBAKIR MÜZELERİ 2025’TE 355 BİN ZİYARETÇİYİ AĞIRLADI
Türkiye genelindeki müze, eser ve ziyaretçi sayılarını ortaya koyan 2025 yılı verilerine göre Diyarbakır’ın kültür turizmi bilançosu netleşti. Tarihi ve kültürel zenginliğiyle bölgenin çekim merkezi olan Diyarbakır’da, devlet ve özel statüdeki müzeler ile ören yerleri toplam 355 bin 45 ziyaretçiye ev sahipliği yaptı.

BAKANLIĞA BAĞLI 5 MÜZE VE 1 ÖREN YERİ BULUNUYOR
Açıklanan resmi verilere göre, Diyarbakır’da Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı olarak faaliyet gösteren 5 adet müze ve 1 adet ören yeri bulunuyor. Binlerce yıllık geçmişe ışık tutan bu devlet müzelerinin envanterinde tam 36 bin 396 adet tarihi eser korunuyor ve sergileniyor. 2025 yılı içerisinde Bakanlığa bağlı bu müze ve ören yerlerini toplam 284 bin 955 yerli ve yabancı turist ziyaret etti.
ÖZEL MÜZELERDE 70 BİN ZİYARETÇİ
Kentteki kültürel mirasa katkı sunan özel müzeler kategorisinde ise Diyarbakır’da 1 adet özel müze faaliyet gösteriyor. Bünyesinde 231 adet eser barındıran bu özel müze, yıl boyunca 70 bin 90 kişi tarafından ziyaret edilerek kent turizmine önemli bir katkı sağladı.
TÜRKİYE GENELİ İLE KARŞILAŞTIRMA
2025 verilerine göre Türkiye genelinde Bakanlığa bağlı 220 müze ve 148 ören yeri bulunurken, bu mekanlar ülke çapında toplam 34 milyon 834 bin 619 kişi tarafından ziyaret edildi. Özel müzelerin ülke genelindeki sayısı 426, ziyaretçi sayısı ise 21 milyon 905 bin 335 olarak kaydedildi. Diyarbakır, sahip olduğu köklü tarih potansiyelini rakamlara yansıtarak bölge turizmindeki yerini korumaya devam ediyor.